← Ders ana sayfası
MODÜL 1 · BİRİNCİ SINIF

Araştırma sorusundan araştırma tasarımına

İyi bir istatistiksel analiz iyi bir soruyla nasıl başlar?

70–90 dakikaÖnce kavramlar, R seçimlikKurmaca veri

Öğrenme çıktıları

Kavramsal ders

Bir araştırma sorusu ölçülebilir, sınırları belli ve veriyle yanıtlanabilir olmalıdır. “Öğrenciler başarılı mı?” yerine “Bu gönüllü grupta çalışma süresiyle kısa sınav puanı ilişkili mi?” sorusunu kur. Gözlem birimi bireydir; veri satırı genellikle bir gözlemi temsil eder. Betimleyici, ilişkisel ve nedensel sorular aynı araştırma tasarımını gerektirmez.

Gözlemsel araştırmada araştırmacı mevcut farklılıkları kaydeder. Rastgele atamalı deneyde müdahale koşulları araştırma tasarımına göre atanır. Rastgele örnekleme ile rastgele atama birbirinden farklıdır: ilki evrene genellenebilirliği, ikincisi uygun koşullarda nedensel yorumu destekler. Birincisinin yokluğu ikincisini zorunlu olarak yok etmez.

Önce değişkenleri operasyonel olarak tanımla: “başarı”, “çalışma süresi” ve “katılım” nasıl ölçülecek? Veri toplama yöntemi, olası karıştırıcılar, etik izin ve kayıp veri yönetimi önceden düşünülmelidir.

Açıklamalı araştırma örneği

36 kurmaca gözlem için araştırma sorusu: “A, B, C olarak etiketlenen üç grupta sınav puanı dağılımları farklı mı?” Grup etiketleri gerçek bir müdahaleyi göstermez. Bu nedenle gruplar arasında fark bulmak, herhangi bir öğretim yönteminin daha iyi olduğunu kanıtlamaz.

Sık karşılaşılan yorum hatası

Araştırma sorusunu sonradan en dikkat çekici p-değerine göre değiştirmek, doğrulayıcı analiz ile keşifsel analizi karıştırır.

Uygulama soruları

  1. 1. “Daha çok çalışan öğrenciler daha yüksek puan alır” ifadesini betimleyici, ilişkisel ve nedensel üç ayrı soruya çevir.
  2. 2. Bu örnek için gözlem birimini, hedef evreni, iki değişkeni ve olası bir karıştırıcıyı yaz.
  3. 3. Bir gözlemsel çalışmayı rastgele atamalı deneyden ayıran bir özellik söyle.

Yalnız sayısal yanıtı değil, gerekçeni de açıkla.

Seçimlik R uygulaması

Kurmaca CSV dosyasını çalışma klasörüne indir; aşağıdaki kodu çalıştır veya .R dosyasını indir. Ek paket gerekmez.

CSV indir · R uygulaması indir · Modül 0 hatırlatma

# Statistics Lab / ferdo — synthetic data (no real student records)
# Save stats_synthetic.csv in your working directory.
d <- read.csv("stats_synthetic.csv", stringsAsFactors = TRUE)
stopifnot(nrow(d) == 36, all(c("score_pre","score_post","group") %in% names(d)))
# Groups are observational labels: differences cannot establish a treatment effect.

d <- read.csv("stats_synthetic.csv")
str(d)
head(d)
table(d$group)
# Q: which columns are measurements, and which are identifiers?

Derinleştirme: matematiksel rota

Deneysel koşullar arasındaki etki tahmininde rastgele atamanın karıştırıcıları ortalamada neden dengeleyebildiğini tartış.

Çıkış bileti

Bu haftaki örnek için kanıtın desteklediği bir bulgu ve bir sınırlılık cümlesi yaz.

Bu haftanın öğrenci çalışma sayfası

Dört özgün yazılı problem (20 puan) ve dört soruluk kavram kontrolü.

Hafta 1 çalışma sayfasını aç →